Nghệ sĩ

Bảo tồn và phát huy dân ca bài chòi: Ghi nhận từ những tác giả viết lời mới

Hãy like fanpage của chúng tôi để ủng hộ chúng tôi duy tri website này.

05.gif Gợi ý chia sẻ giúp đỡ nghệ sĩ: Câu chuyện về người em cũng như người bạn trong nghề của nghệ sĩ Phương Dung tâm sự

 27/05/2016 10:07:47 CH |  Admin |  9/10 |  0 bình luận |   650 lượt xem

Ở một số địa phương trong tỉnh, các tác giả viết lời mới cho dân ca bài chòi đã góp phần tích cực cho việc bảo tồn, đưa di sản văn hóa phi vật thể gần gũi hơn với đời sống. Việc chuyển tải một cách mềm mại, sinh động những nội dung mới trên làn điệu truyền thống đã tạo đời sống mới cho dân ca bài chòi.

Am hiểu và tâm huyết
Đam mê dân ca bài chòi từ nhỏ và được đào tạo bài bản về nhạc công âm nhạc truyền thống, ngoài việc dạy học ở Trường THCS Tam Quan Nam (huyện Hoài Nhơn), thầy giáo Lý Thành Long (52 tuổi) còn sáng tác nhiều tác phẩm dân ca bài chòi lời mới được người dân ưa thích.

Bảo tồn và phát huy dân ca bài chòi: Ghi nhận từ những tác giả viết lời mới
Được đào tạo bài bản về âm nhạc truyền thống là nền tảng góp phần giúp thầy giáo Lý Thành Long sáng tác lời mới dân ca bài chòi thành công.
Theo thầy Long, để sáng tác lời mới, viết tiểu phẩm, kịch ngắn và dàn dựng chương trình dân ca bài chòi, trước hết phải am tường làn điệu. Tiếp đến, phải biết cách xây dựng bố cục, kết cấu kịch bản. Sau nữa là thiết kế các làn điệu, tiết tấu vào trong từng tình huống kịch sao cho phù hợp với bối cảnh, nội dung và tính cách của nhân vật. Để có sáng tác nên tích lũy vốn sống phong phú, thường xuyên cập nhật thông tin.
Trong sáng tác, thầy Long đặc biệt chú trọng tổ chức sao cho ca từ ăn khớp với giai điệu, tiết tấu. Vì vậy, tác phẩm của ông thường dễ hô hát và tạo được sự cộng hưởng từ người diễn tấu đến công chúng thưởng thức. “Tôi thường sử dụng các làn điệu dân ca cổ, chủ yếu là các điệu lý, hò, vè, hát ru và làn điệu bài chòi (xuân nữ, xàng xê, cổ bản, hò quảng). Đây là các làn điệu dân gian, gần gũi với đời sống sinh hoạt và tình cảm của người lao động. Còn làn điệu dân ca mới thì chỉ sử dụng các sáng tác của Hoàng Lê, Cung Nghinh, Lệ Thi hoặc Võ Bài, Văn Cận, Trần Hồng, Đặng Nguyễn, Trương Đình Quang... tuy mang đậm sắc thái sân khấu cải lương, kịch tính, nhưng đã được làn điệu hóa”, ông Long chia sẻ.
Tại Liên hoan các đội tuyên truyền lưu động tỉnh Bình Định năm 2016, tiểu phẩm “Ngày hội non sông” của đội tuyên truyền lưu động TX An Nhơn đã đoạt giải A toàn đoàn. Tác giả kiêm đạo diễn cải lương tiểu phẩm này là ông Nguyễn Công Lý (61 tuổi, ở phường Nhơn Thành, TX An Nhơn), một gương mặt  quen thuộc, từng dàn dựng hàng trăm tiểu phẩm tuyên truyền cho các địa phương, cơ quan, đơn vị tham gia các liên hoan, hội thi, hội diễn. Trong đó, có nhiều tiểu phẩm mang tính thời sự, đạt giải cao.
Ông Công Lý cho biết:  “Trong các tiểu phẩm, tôi chú trọng đưa vào nhiều làn điệu dân ca, bài chòi được viết lời mới để góp phần bảo tồn và phát huy, tạo sự thu hút người xem hôm nay. Thường phải mất nhiều ngày suy nghĩ, tìm tòi thì ý tưởng mới chín muồi, rồi có khi ban đêm tôi ngồi viết kịch bản một mạch đến tận 2-3 giờ sáng. Sau đó, không nghỉ ngơi, mà tiếp tục tự mình diễn thử các nhân vật trong kịch bản xem thử ra sao”.

Bảo tồn và phát huy dân ca bài chòi: Ghi nhận từ những tác giả viết lời mới
Ông Nguyễn Dư đang sáng tác tại nhà.
Giàu hơi thở cuộc sống

Ông Nguyễn Dư (69 tuổi) ở xã Nhơn Hải, TP Quy Nhơn, vốn đam mê luyện tập hát dân ca bài chòi từ thời trẻ, rồi bắt đầu gắn bó với việc sáng tác một cách ngẫu nhiên. Tìm đến ngôi nhà nhỏ của ông ở thôn Hải Đông, đúng vào lúc ông đang ngồi viết bài hát mới.

Lấy cuốn vở học sinh ghi nhiều bài dân ca bài chòi lời mới đã sáng tác, ông Dư sôi nổi giới thiệu mỗi bài đều gắn với những sự kiện, hay đời sống sinh hoạt, lao động của người dân địa phương. Rồi ông cao hứng cất giọng hát bài được sáng tác nhân “Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc” với những câu ca mộc mạc: “Thương nhau nghĩa xóm tình làng. Những chuyện nhỏ nhặt ta cần bỏ đi. Nhẫn nhịn là việc rất hay. Dĩ hòa vi quý như ghi vào lòng”.

Ông Dư tâm sự: “Mình đem hiểu biết về các làn điệu dân ca bài chòi để sáng tác những bài hát có nội dung gần gũi, mang tính thời sự của cuộc sống thì người dân dễ thấm hơn. Có lần tôi đi dự tập huấn về tuyên truyền viên bảo vệ môi trường ở TP Quy Nhơn, ngồi nghe giảng xong thì viết liền một bài gắn liền với nội dung tập huấn để lên hát bài chòi trong giờ giải lao. Mọi người ngạc nhiên và thích thú vỗ tay rào rào,  còn ban tổ chức tập huấn thì thưởng nóng động viên tinh thần học tập, sáng tác của tôi”.

Nhiều năm qua, tác giả kịch bản cải lương Công Lý cũng đã có nhiều tiểu phẩm tuyên truyền  thành công khi khai thác đề tài từ thực tế những vấn đề bức xúc trong cuộc sống. Các nhân vật trong tiểu phẩm thông qua những câu hát dân ca bài chòi đã làm bật lên những cảm xúc, cảnh báo  về những vấn đề tiêu cực như tình trạng vi phạm an toàn giao thông, hay những gương người tốt việc tốt trong thực tế... 
Tác giả Lý Thành Long cũng đã dành nhiều thời gian sáng tác những bài hát, tiểu phẩm dân ca bài chòi bám sát dòng thời sự hướng về biển, đảo Tổ quốc. “Hình ảnh người dân chài, người lính đảo luôn làm sống dậy trong tôi những cảm xúc dạt dào! Có lẽ vì chính ông cha mình bao đời sống chết với biển đảo, rồi đến lượt anh em ruột thịt của gia đình mình cũng như thế. Đồng thời xuất phát từ lòng khâm phục và quý trọng đối với các cán bộ, chiến sĩ nơi đảo xa đang ngày đêm gìn giữ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc. Đến nay, tôi đã có được hai chương trình dân ca bài chòi viết về đề tài này được phát sóng trên Đài Phát thanh- Truyền hình Bình Định”, ông Long bộc bạch.

Có thể thấy ngay rằng, nét chung của những tác giả dân ca bài chòi lời mới là nhạy bén với thông tin thời sự, chuyển hóa thông tin ghi nhận được vào làn điệu rất nhanh và giàu tính ứng dụng. Đặc biệt những tác giả ấy đáp ứng nhu cầu các chương trình công tác, mục tiêu tuyên truyền của địa phương rất nhanh. Có lẽ vì thế mà các sáng tác của họ dù có thể ít được phổ biến rộng rãi nhưng dễ dàng tìm được chỗ đứng trong trí nhớ của công chúng địa phương.

HOÀI THU

Nguồn: cailuongvietnam.com

05.gif Gợi ý chia sẻ giúp đỡ nghệ sĩ: Câu chuyện về người em cũng như người bạn trong nghề của nghệ sĩ Phương Dung tâm sự

Nghệ sĩ liên quan

Nghệ sĩ Chí Tâm: Vượt gian nan mới tìm được hạnh phúc  181

 21/09/2017 3:03:36 CH

Mỗi lần về thăm quê nhà, NS Chí Tâm đã dành thời gian để làm công việc thiện nguyện và đưa đờn ca tài tử vào học đường

Xem chi tiết 

NSND Ngọc Giàu: Trò câu khách không vực dậy cải lương  467

 20/09/2017 3:07:13 CH

(NLĐO) Lời khuyên bà dành cho các diễn viên trẻ chính là sự tận tụy với nghề và làm điều gì cũng không mang sự phản phúc, dối trá

Xem chi tiết 

Nghệ sĩ miền Tây & miền Bắc mưu sinh vất vả  27

 20/09/2017 11:04:29 SA

Sân khấu cải lương miền Tây qua thời vàng son, đoàn hát tan rã. Nghệ sĩ mở quán nhậu hoặc chạy sô đám cưới, đám ma sống qua ngày.

Xem chi tiết 

SOẠN GIẢ LÊ HOÀI NỞ- NGƯỜI CHUYÊN VIẾT TUỒNG TRÀO PHÚNG  939

 19/09/2017 7:00:41 SA

Khi viết nghệ sĩ tài danh của sân khấu cải lương trong các thập niên 30 đến 80 của thế kỷ trước, tôi nhớ Năm Nở (tác giả các tuồng hài hước Khi Người điên biết yêu, Hội Yêu Chồng, ông Huyện Hàm…Hàm, Vó Ngựa Truy Phong…) -soạn giả nổi danh đồng thời với các soạn giả Năm Châu, Tư Chơi, Tư Trang, Mộng Vân, Bảy Cao, Năm Nghĩa, Bảy Nhiêu, Duy Lân, Giáo Út, Tư Thới,…

Xem chi tiết 

Nhạc sĩ “Mơ hoa” Hoàng Giác qua đời  558

 16/09/2017 3:04:50 CH

Nhạc sĩ Hoàng Giác, thân phục nhà thơ Hoàng Nhuận Cầm và là tác giả của những ca khúc nổi tiếng thời kỳ 1945 - 1946 như: “Mơ hoa”, “Ngày về”, “Lỡ cung đàn”… đã qua đời vào lúc 23 giờ 38 phút ngày 14/9.2017 tại nhà riêng ở Hà Nội, hưởng thọ 94 tuổi.

Xem chi tiết 

Nén Nhang Muộn Màng Kính Viếng Nghệ Sĩ Đoàn Yến Linh  215

 11/09/2017 7:00:38 SA

Nghệ sĩ Đoàn Yên Linh tên thật là Nguyễn Đức Lợi (từ đây xin dùng từ Anh), sinh năm Kỷ Mão - 1939 tại Dĩ An, Bình Dương nhưng có nguyên quán tại làng Đa Sỹ, Hà Đông, Bắc Phần. Vốn có tâm hồn yêu thơ ca nên ngay từ thửo ấu thời đã từng tham gia nhiều hoạt động văn nghệ địa phương qua giọng ngâm truyền cảm đặc biệt của mình. Dù khi trưởng thành, một thời gian dài làm thư ký cho Tòa Án nhưng hoạt động căn bản của Anh vẫn chì là thơ ca dấn thân, chưa một lần ngừng nghĩ.

Xem chi tiết 
Ánh Mai
Ánh Mai -  18/09/2017 5:18:00 CH

03.gif

Hiep Pham
Hiep Pham -  18/09/2017 2:31:19 CH

yêu thích cải lương

Phạm Nga
Phạm Nga -  15/09/2017 10:47:36 CH

03.gif

Linh Nganhanhatkinh
Linh Nganhanhatkinh -  14/09/2017 6:15:28 CH

03.gif

Nguyễn Huấn
Nguyễn Huấn -  14/09/2017 10:06:21 SA

03.gif

Thanh Huyền Phùng Thị
Thanh Huyền Phùng Thị -  13/09/2017 2:55:59 CH

03.gif

Thùy Phan
Thùy Phan -  13/09/2017 9:23:31 SA

03.gif

Linda Eichenwald
Linda Eichenwald -  13/09/2017 1:49:10 SA

03.gif

Li Nguyen
Li Nguyen -  13/09/2017 1:33:31 SA

Mới làm xong cái chat mà ko ai chat, cũng bùn 😂😂😂

TDH Tran Dai Hung 05/09/2017 12:51:02 SA
Nghe si Dang Tuy Dinh co phai nghe si cua Dian Ci lying Kim Chung khongCo phai nghe si L Thuy da tung duoc nghe si Tuy Dinh dan dat vao nghevao dam tang nghe si Dang Tuy Dinh nghe si L Thuy co den chia buon cung gia dinh
L LelandAdaxy 27/08/2017 10:17:10 SA
301 Moved Permanently More info
MD Mỹ Duyên 20/08/2017 1:21:58 SA
Lu ri mi thy li hnh ch 3
A Admin 11/08/2017 1:00:34 SA
Cảm động quá :)
A Admin 11/08/2017 12:39:28 SA
Miss you Phuong Dung
A Admin 08/08/2017 3:34:31 SA
đẹp đôi :)

Tôi yêu cải lương

Quảng cáo

Bạn vui lòng chờ trong giây lát...