Tin tức

Bước đột phá của cải lương

05.gif Nhạc MP3: Hát Chầu Văn MP3

 01/10/2016 1:06:10 CH |  Admin |  0 bình luận |   1164 lượt xem

(cailuong.net) - Nhà hát Cải lương Việt Nam vừa tổng duyệt vở “Ngạ quỷ” của tác giả - Đại đức Thích Nguyên Thanh, do Hoàng Song Việt chuyển thể cải lương, NSƯT Triệu Trung Kiên đạo diễn với nhiều thử nghiệm mang tính đột phá. Trong rạp, rất nhiều khán giả ngồi ghế phụ hoặc đứng suốt 2 tiếng rưỡi để trải nghiệm sự mới mẻ.

.

Bước đột phá của cải lương

 

Một cảnh trong buổi tổng duyệt vở “Ngạ quỷ”.

Trước giờ ra mắt, đạo diễn cải lương Triệu Trung Kiên nhắn nhủ: “Sẽ lạ lẫm lắm với người ở lâu trong sân khấu truyền thống”. Xác định tâm thế nhưng người xem không tránh khỏi bất ngờ. Vở diễn thuộc thể loại giả tưởng, kết hợp với hư cấu lịch sử để truyền tải thông điệp kêu gọi con người sống hướng thiện. Theo quan điểm Phật giáo, tùy nghiệp của mỗi người mà sau khi chết sẽ thác sinh vào 6 cõi luân hồi: Cõi trời, cõi thần, cõi người, cõi súc sinh, cõi ngạ quỷ, cõi địa ngục. 6 cảnh giới này là chủ đề phổ biến trong nghệ thuật Phật giáo, nhưng ít ai chọn cõi ngạ quỷ để xây dựng tác phẩm. Ngạ quỷ là cõi của những kẻ khi sống ở dương gian từng gieo nhân dữ, chúng sống kiếp vật vờ, cố bám víu con người để tiếp tục gây họa. Nhân vật huyền bí và khó tưởng tượng ấy bước vào sân khấu cải lương lần này thật khéo qua hình thức con rối, tài tình thay, có thể làm được việc kết nối 2 khối sự kiện ở 2 nền văn hóa cách nhau đến cả nghìn năm.

Phần lớn vở diễn là chuyện về hôn quân Nhật Lễ thời nhà Trần. Mẹ Nhật Lễ là kép hát, bị Cung Túc vương bắt về làm vợ khi đang mang thai. Thời thế đổi thay, Nhật Lễ được Hiến Từ Thái hậu đưa lên làm vua và gây biến loạn, suýt làm triều Trần dứt thống. Còn chuyện thứ 2 là về gian thần tên Đồ Ngạn Giả ở cuối thế kỷ V trước Công nguyên, vào thời Xuân Thu - Trung Quốc, đã hãm hại và đẩy họ Triệu chịu án tru di tam tộc. Ê kíp sáng tạo giả định Đồ Ngạn Giả chết đi phải thác sinh vào cõi ngạ quỷ, linh hồn bám vào các con rối, chi phối số phận của Nhật Lễ. Chính thủ pháp này đã lý giải được bản chất cái ác của hôn quân Nhật Lễ.

Đây được xem là lần kết hợp đầu tiên giữa nghệ thuật cải lương và múa rối. Phần dàn dựng múa rối của NSND Tiến Dũng với rối tay, rối que, rối dây, rối người xuất hiện trong các lớp kịch, khiến khán giả vô cùng thích thú. Múa rối ở đây không chỉ là góp trò vui, mà trở thành một phần cốt yếu của vở diễn, tạo nên những tình huống, nút thắt và mở cho tác phẩm. Sân khấu chỉ có duy nhất mô hình bánh xe luân hồi - hình tượng gợi quan niệm trong đạo Phật. Bánh xe ấy có hai mặt biểu trưng cho cuộc vương giả nơi cung đình và cuộc sống bần hàn nơi dân dã, các góc trên đó được sắp đặt thành những không gian ước lệ khác nhau phục vụ cho từng cảnh diễn. Phục trang của diễn viên cải lương không mô phỏng theo triều đại nào, mà theo phong cách biểu trưng. Chẳng hạn, vua mặc áo vàng thêu hình rồng thời Trần vắt chéo qua vai…

Nhưng vẫn phải nói đến điểm nổi bật nhất của một vở cải lương là diễn xuất và ca. Điều này ở "Ngạ quỷ", khán giả được thỏa mãn. Từ lớp diễn viên lâu năm của Nhà hát như Văn Đáng, Minh Phương, Thiên Hoa, Xuân Thông, Quang Khải đến lứa trẻ là Minh Hải, Minh Lý đều diễn nhuần nhuyễn và "tới" được nhân vật, dù có người chỉ bằng giọng nói, tiếng ca. Rất nhiều lần khán giả đã vỗ tay không ngớt sau những phần ca dài và hay. Đặc biệt, diễn viên Văn Đáng thể hiện xuất sắc cả phần múa rối, mà bản thân anh đã mất ăn mất ngủ, miệt mài luyện tập suốt mấy tháng.

Đây là tác phẩm được Bộ VH-TT&DL đặt hàng và Nhà hát Cải lương Việt Nam thử nghiệm để tìm hướng đi mới cho sân khấu. Theo đạo diễn Triệu Trung Kiên, sẽ có nhiều bản dựng trên nhiều mô hình sân khấu để có thể đưa tác phẩm tới các địa phương khác nhau, phục vụ nhiều tầng lớp khán giả với mức độ cảm thụ khác nhau. 
 
 
An Nhi

Ra mắt vở cải lương “Ngạ quỷ”

 
Nhà hát Cải lương Việt Nam vừa chính thức công diễn vở “Ngạ quỷ”. Tác giả kịch bản Đại đức Thích Nguyên Than, Đạo diễn Triệu Trung Kiên. Vở diễn sẽ tham gia Liên hoan quốc tế sân khấu thử nghiệm 2016 do Hội nghệ sỹ sân khấu Việt Nam, Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) phối hợp tổ chức.

Vở diễn đưa người xem về bối cảnh lịch sử thế kỷ XIV triều vua Trần Dụ Tông. Lưu Thị một đào hát nhan sắc đã kết duyên với chủ gánh hát là kép hát Dương Khương. Vì mê đắm nhan sắc của Lưu Thị mà anh trai nhà vua là Cung tức vương Trần Nguyên Dực cho đòi vào vương phủ phục vụ riêng. Không dám trái lệnh, Dương Khương đành ngậm ngùi chia tay người vợ yêu quí, động viên nàng vào phủ vương, giữ gìn bào thai vừa mới hình thành của hai người. Trong đau khổ tột cùng, hy vọng về đứa con được sinh ra và mang thân phận cao quí, có thể một ngày lên tột bậc vinh hoa khiến Dương Khương được an ủi và chấp nhận.

Sau tám tháng vào phủ vương, Lưu Thị mãn nguyệt khai hoa. Nhật Lễ - con Lưu Thị nghiễm nhiên thuộc dòng dõi nhà Trần. 19 năm sau, khi Trần Dụ Tông thác, Nhật Lễ được trao ngôi báu. Trên ngôi cao, Nhật Lễ là một ông vua bạo ngược, ham mê tửu sắc, bỏ bê chính sự. Khi biết nguồn gốc máu mủ, Nhật Lễ đau đớn và bất lực, gây nên biến loạn, định dứt thống họ Trần, lập triều họ Dương, suýt làm nhà Trần sụp đổ.

Bước đột phá của cải lương
Một cảnh diễn trong vở cải lương “Ngạ quỷ”

Kịch bản vở diễn có sự kết hợp giữa lịch sử và hư cấu giả tưởng. Được thể hiện với hai hình thức biểu diễn sân khấu cải lương và múa rối, sự kết hợp nhuần nhuyễn, hấp dẫn và đầy kịch tính. Mỗi loại hình đảm nhiệm một nội dung sự kiện lịch sử thuộc hai nền văn hóa và cách nhau hàng nghìn năm. Các con rối và nhân vật con rối trung tâm, hiện thân cho cái ác, cho ngạ quỷ - một trong 6 cõi luân hồi, là Đồ Ngạn Giả, nhân vật trong tích “Triệu thị cô nhi báo đại cừu” vở bi kịch nổi tiếng viết về vụ án chu di tam tộc nhà họ Triệu, thế kỷ thứ V, trước Công nguyên ở Trung Quốc, một sự kiện lịch sử có thật xảy ra thời Xuân Thuđược ghi lại trong Sử ký Tư Mã Thiên. Và câu chuyện về thân phận vua Nhật Lễ thời nhà Trần, vào nửa cuối thế kỷ XIV của Việt Nam. Sợi dây liên kết hai khối sự kiện trên chính là yếu tố hư cấu giả tưởng, khi các nhân vật vì lợi danh chấp nhận bán linh hồn quỷ dữ. Thủ pháp hư cấu giả tưởng được tác giả sử dụng nhằm lý giải về sự tồn tại của cái thiện và ác, lý giải bản chất cái ác của con người trong vòng xoáy lợi danh. “Ngày và đêm, thau và vàng, thiên thần hay quỉ dữ chỉ cách nhau một lằn giới mong manh. Nếu ngộ ra chân lý, thau có thể thành vàng, quỷ dữ có thể hiển thánh”

Theo quan điểm của nhà Phật “Ngạ quỷ là nơi mà những kẻ khi sống ở dương gian từng gieo nhiều nhân dữ. Chết đi rồi vẫn chấp nê, nặng lòng sân hận, không chịu buông xả, linh hồn vất vưởng không thể siêu thoát, cố bám víu lấy dương gian, tiếp tục gây họa cho con người”... Tác giả kịch bản đã kết hợp giữa những yếu tố giả tưởng cùng những sự thật lịch sử nhằm đưa ra quan điểm của đạo Phật, lý giải bản chất của cái ác trong con người, đồng thời kêu gọi người xem hãy sống một cách nhân ái, nhân từ, hướng thiện.

Vở diễn đã được dàn dựng khá thành công. Khán giả được thưởng thức ngoài những yếu tố nghệ thuật truyền thống của sân khấu cải lương, trong vở diễn “Ngạ quỷ” còn thể hiện nhiều yếu tố sáng tạo mang tính thử nghiệm trong dàn dựng. Bài trí sân khấu sử dụng hình ảnh cách điệu bánh xe luân hồi có thể xoay trục để thể hiện sự thay đổi về không gian, thời gian, những sự đối lập. Sân khấu của vở diễn đem đên sự ấn tượng đặc biệt về màu sắc, hình khối. Nội dung, hình thức, âm nhạc, sự kết hợp các loại hình nghệ thuật của vở diễn mang lại một cái nhìn mới cuốn hút khán giả. Các diễn viên đều thể hiện thành công vai diễn của mình. Những tràng pháo tay không dứt của khán giả sau mỗi lớp ca, mỗi màn diễn là phần thưởng xứng đáng cho những nỗ lức của tác giả kịch bản "Ngạ quỷ", đạo diễn và diễn viên Nhà hát Cải lương Việt Nam./.

Tin, ảnh: Lê Nhung

 


Nguồn: cailuongvietnam.com

05.gif Nhạc MP3: Hát Chầu Văn MP3, bán máy phát điện cũ sài gòn Tin tức tội phạm

Tin tức liên quan

Tái hiện hoành tráng vở cải lương kinh điển "Máu nhuộm sân chùa"  512

 01/01/2019 7:00:22 SA

Tối 30-12, chào mừng năm mới 2019, đoàn 3 Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang đã diễn vở cải lương "Máu nhuộm sân chùa". NSƯT Tú Sương cùng các diễn viên dồn hết tâm lực cho vở cải lương kinh điển này với mong muốn nhà hát sẽ sáng đèn liên tục.

Xem chi tiết 

NSƯT Minh Vương, Thanh Tuấn tổ chức live show, chờ Mỹ Châu tham gia  461

 17/12/2018 11:01:18 SA

Cả hai danh ca đã chọn ngày 26-1-2019 để tổ chức suất hát đặc biệt nhằm tri ân khán giả đã dành nhiều tình cảm cho sự nghiệp nghệ thuật của mình.

Xem chi tiết 

Chuông vàng Lâm Thị Kim Cương mơ làm cô giáo dạy ca vọng cổ  343

 17/12/2018 7:00:48 SA

Sau đêm đăng quang giải Chuông vàng vọng cổ lần thứ 13 tối 30-9 tại Nhà hát Truyền hình Đài Truyền hình TP HCM, thí sinh Lâm Thị Kim Cương đã...

Xem chi tiết 

Nhiều nghệ sĩ mang hoa hồng dự giỗ thứ 40 NSƯT Thanh Nga  434

 03/12/2018 7:01:03 SA

Trưa 2-12, NSƯT Hữu Châu đã đại diện gia tộc Thanh Minh - Thanh Nga tổ chức giỗ lần thứ 40 của cố NSƯT Thanh Nga tại một nhà hàng ở quận 4, TP HCM.

Xem chi tiết 

Nghệ sĩ Linh Trung tạo dấu ấn mới qua vai Bao Công  416

 15/11/2018 7:01:08 SA

Tối 13-11, trong chương trình giới thiệu sân khấu cải lương mang tên Chí Linh, Vân Hà tại Nhà hát Trần Hữu Trang, nghệ sĩ Linh Trung đã tạo được dấu ấn mới qua vai diễn Bao Công

Xem chi tiết 

Nghệ sĩ kêu gọi thành lập hiệp hội cải lương xã hội hóa  368

 26/10/2018 9:00:47 SA

Trong khuôn khổ cuộc họp báo do LĐLĐ TP HCM tổ chức sáng 24-10, đạo diễn Lê Nguyên Đạt – Trưởng khoa Kịch hát dân tộc, Trường Đại học Sân khấu Điện ảnh TP HCM - đề ra giải pháp cứu nguy sàn diễn cải lương hiện nay

Xem chi tiết 

Tôi yêu cải lương

Bạn vui lòng chờ trong giây lát...